راه‌های خارج کردن آب از گوش

وجود آب در گوش، اغلب یک تجربه ناراحت کننده بوده و ممکن است، باعث ایجاد اختلال در شنوایی فرد به‌صورت موقت شود. ورود آب به گوش، معمولاً پس از شنا یا حمام رخ می‌دهد. هنگامی که آب وارد گوش می‌شود، می‌تواند، منجر به علائم متعددی در فرد شود و نیاز به خارج کردن آب از گوش با استفاده از روش‌های معمول یا کمک پزشک متخصص گوش و حلق و بینی وجود داشته باشد.

در این مقاله به بررسی وجود آب در گوش، علل ورود آب به گوش، عوارض آن، روش‌های خارج کردن آب از گوش، موارد ممنوع برای خارج کردن آب از گوش و درمان آن خواهیم پرداخت.

احساس وجود آب در گوش حسی شایع است. وجود آب در گوش‌ها می‌تواند، منجر به احساس گرفتگی در گوش شود که با صدای خش‌ خش در مجرای گوش و در مواردی مانند صدای باد در گوش مشخص شده یا حتی در مواردی شبیه غرغر کردن در پرده گوش است. این احساس، معمولاً مدت کوتاهی بدون عواقب ادامه خواهد یافت.

با این حال، زمانی که آب از گوش خارج نشود، می‌تواند، برای روزها در آنجا بماند و مشکلاتی مانند موارد زیر ایجاد کند:

• وزوز گوش
• سرگیجه
• گوش درد
• التهاب گوش مانند گوش شناگر

اگر آب تازه، نمک یا مواد تصفیه شیمیایی استخر در گوش شما گیر کند، وجود نمک و کلر می‌تواند، باعث التهاب مجرای گوش شود. علت بروز این مشکل نمک یا مواد شیمیایی موجود در آب است که مواد لایه محافظ گوش را می‌شکنند و آن را در مقابله با عوامل بیماری‌زا آسیب ‌پذیرتر می‌کنند. علاوه‌بر این، آب موجود در گوش‌ها می‌تواند، تنظیم دما را تغییر داده و مجرای گوش را در برابر اثرات سرما در ماه‌های سرد سال آسیب‌ پذیرتر کند.

گیر افتادن آب در گوش به دلایل مختلفی است، اما دلیل اصلی این است که داخل مجرای گوش توده‌ای همانند تجمع جرم گوش وجود دارد یا فرد کانال گوش باریکی دارد. افرادی بیشتر مستعد آبگرفتگی در گوش هستند که زمان زیادی را در آب می‌گذرانند، برای مثال موج سواران یا شناگران. گیر افتادن آب در گوش می‌تواند برای هر کسی و هر زمانی که زیر آب برود، اتفاق بیفتد.

این امر به ویژه اگر فشار بیش از حد معمول وجود داشته باشد یا فرد وارونه باشد، بیشتر صادق است. مثل ایستادن روی دست در زیر آب. در ادامه این بخش به بررسی وجود آب در گوش به همراه درد، سرگیجه و وزوز گوش خواهیم پرداخت.

تجربه آب در گوش همراه با درد می‌تواند، نشان دهنده مشکلات زمینه‌ای مختلف باشد:

آب در گوش اغلب به دلیل تجمع مایعات پس از شنا یا قرار گرفتن در معرض آب ایجاد می‌شود و محیطی مرطوب ایجاد می‌کند که می‌تواند، منجر به بروز ناراحتی در فرد شود. این وضعیت گاهی اوقات می‌تواند، سبب ایجاد احساس درد در گوش شده و آن را به دلیل تغییر فشار گوش یا تحریک مجرای گوش تشدید کند.

اگر درد مداوم همراه با آب در گوش خود را تجربه می‌کنید، باید به‌دنبال ارزیابی پزشکی باشید. یک پزشک متخصص گوش و حلق و بینی می‌تواند، وضعیت را ارزیابی کرده، علت درد را تعیین و درمان مناسب را برای کاهش ناراحتی و جلوگیری از بروز این عوارض توصیه کند.

آب موجود در گوش می‌تواند، بر حس تعادل در برخی افراد نیز تأثیر بگذارد و باعث ایجاد سرگیجه  در وی شود. این امر اتفاق می‌افتد، زیرا مایع موجود در گوش داخلی مسئول درک تعادل است.

اگر آب، باعث تغییر در فشار گوش یا تحریک آن شود، این موضوع می‌تواند بر درک حسی تعادل تأثیر گذاشته و باعث احساس بی‌ثباتی یا سرگیجه خفیف در فرد شود.

وجود آب در گوش و وزوز گوش دو حالت متفاوتی هستند که می‌توانند، به‌صورت همزمان رخ دهند یا به‌دنبال هم ایجاد شوند. آب در گوش اغلب به دلیل تجمع مایع پس از شنا یا غوطه‌ور شدن در آب ایجاد می‌شود، در حالی که وزوز گوش صداهای قابل شنیدن در گوش بدون منبع خارجی است، مانند خش خش، سوت یا صداهای ضربان‌دار.

وجود آب در گوش گاهی اوقات به دلیل تغییر فشار گوش یا تحریک مجرای گوش می‌تواند، به‌صورت موقت احساس وزوز در گوش را افزایش دهد. اگر هر دو علامت ادامه پیدا کنند یا باعث ناراحتی قابل توجهی در فرد شوند، باید برای ارزیابی و درمان مناسب با پزشک مشورت شود.

هنگامی که احساس می‌کنید آب از گوش خارج می‌شود، می‌تواند به دلایل مختلفی رخ دهد که از جمله آن می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

گوش شناگر: به دلیل باقی ماندن آب در گوش ایجاد شده و محیط مرطوبی را برای رشد باکتری‌ها یا قارچ‌ها ایجاد می‌کند. علائم آن شامل موارد زیر است:

• خارش
• قرمزی
• درد گوش
• و تخلیه مایعات

عفونت گوش میانی: اغلب به دنبال عفونت‌های تنفسی یا آلرژی ایجاد شده که باعث تجمع مایع در گوش میانی می‌شود. علائم عفونت گوش آن شامل موارد زیر است:

• گوش درد
• احساس فشار در گوش
• و گاهی ترشح مایع

تجمع جرم گوش: تجمع جرم گوش می‌تواند، مجرای گوش را مسدود کرده و منجر به علائمی مانند موارد زیر شود:

• گوش درد
• خارش
• و خروج ترشحات شفاف یا زرد رنگ

پرده گوش سوراخ شده: آسیب، عفونت یا صدای بلند ناگهانی می‌تواند، باعث پارگی پرده گوش شده و در نتیجه علائمی مانند موارد زیر ایجاد کند:

• گوش درد ناگهانی
• کاهش شنوایی
• و ترشح مایعات

در برخی موارد، آب گوش خودبه‌خود خارج می‌شود، زیرا جرم گوش، ضد آب است. با این حال، اگر این گونه نباشد، باکتری‌های بد ممکن است، رشد کرده و باعث ایجاد عفونت‌هایی مانند گوش شناگر شوند. وجود محیط گرم یا مرطوب از بهترین شرایط ممکن برای رشد باکتری‌ها هستند.

علائم گوش شناگر ممکن است از نظر شدت متفاوت باشد، اما ممکن است، شامل موارد زیر باشد:

• احساس درد در گوش
• خارش گوش
• گوش‌های ملتهب (که شامل گوش‌های دردناک و قرمز یا گوش‌هایی که به لمس حساس هستند.)
• نشتی یا ترشح از گوش

می‌توان به روش‌های مختلفی اقدام به خارج کردن آب از گوش کرد که در این بخش به بررسی این راهکارها خواهیم پرداخت:

✅ تکان دادن یا کج کردن سر: علاوه‌بر تکان دادن سر، می‌توان با قرار دادن آرام نوک دستمال کاغذی در مجرای گوش، مبادرت به خارج کردن آب از گوش کنید. با این حال، دستمال نباید بیش از حد ضخیم باشد، زیرا ممکن است، دیواره کانال گوش را تحریک کند.

✅ کشیدن لاله گوش به‌آرامی: لاله گوش را کمی بکشید، در حالی که سر را به سمت شانه خود متمایل کرده‌اید تا اندازه‌ای که حفره گوش خود را تا حدی بزرگتر کرده تا آب راحت‌تر از آن بیرون آید.

✅استفاده از سشوار: استفاده از سشوار نیز می‌تواند، به خشک شدن مناسب مجرای گوش و خلاص شدن از شر آب داخل گوش کمک کند. با این حال، توجه به برخی از اقدامات احتیاطی ضروری است، مانند فاصله مناسب سشوار از گوش و استفاده از آن در کمترین درجه حرارت تا از سوختگی و سایر مشکلات مرتبط با استفاده از سشوار جلوگیری کنید.

✅ ایجاد خلأ: به شکلی بایستید که گوش آسیب دیده رو به پایین باشد؛ سپس کف دست خود را برای فواصل کوتاه روی آن فشار دهید تا بتواند، به خارج کردن آب از گوش شما کمک کند. به یاد داشته باشید که گوش خود را به سمت پایین نگه دارید، در غیر این صورت، خطر رفتن آب به عمق کانال گوش وجود خواهد داشت. این روش، در گوش، خلأ ایجاد کرده و آب را به سمت دست روانه می‌کند.

✅خمیازه کشیدن یا جویدن آدامس: خمیازه کشیدن و جویدن آدامس یا هر خوراکی دیگری نیز از جمله روش‌هایی است که می‌تواند، خارج کردن آب از گوش را آسان‌تر کند. آب موجود در گوش در ناحیه‌ای به نام شیپور استاش گیر می‌افتد. خمیازه کشیدن و جویدن باعث می‌شود که مایع از طریق حرکت عضلات فک پایین در خارج از گوش آزاد شود.

✅ مانور والسالوا: مانور والسالوا، تکنیکی است که اگر به درستی انجام شود، می‌تواند، برای کمک به باز کردن شیپور استاش و همچنین، کمک به جریان یافتن مایع از گوش استفاده شود. ابتدا دهان خود را ببندید، بینی خود را بفشارید و سپس هوا را برای چند ثانیه دمیده یا فشار دهید و همچنان، دهان و بینی خود را بسته نگه دارید. مواظب باشید، خیلی دهان خود را محکم باد نکنید، زیرا می‌تواند به پرده گوش شما آسیب برساند.

✅ قطره‌ها و اسپری‌های گوش: اگر انجام مراحل بالا بی‌اثر باشند و احساس گرفتگی گوش پس از چند روز هنوز وجود داشته و از بین نرود، احتمالاً یک پلاک جرم داخل گوش ایجاد شده است. این تجمع جرم گوش ممکن است با قطره یا اسپری گوش درمان شود که می‌تواند به نرم شدن و تخلیه آن کمک کند.

آب موجود در گوش نه تنها می‌تواند، در گوش درد ناخوشایندی ایجاد کند، بلکه اگر برای مدت طولانی در گوش گیر کند، ممکن است، خطرناک باشد. اگر التهاب گوش قبلاً رخ داده، اکیداً توصیه می‌شود که با یک پزشک متخصص گوش و حلق و بینی یک قرار ملاقات رزرو کنید تا نحوه درمان صحیح را برای شما در نظر گیرد.

اگر آب در گوش شما حبس شده باشد، ممکن است، ناراحت کننده باشد و به‌شکلی بالقوه منجر به عفونت گوش شود . در این بخش به بررسی چند راه حل سریع برای خروج آب از گوش خواهیم پرداخت که عبارت اند از:

✓ کج کردن و تکان دادن: سر خود را به سمتی که گوش آسیب دیده رو به پایین است، خم کنید و به آرامی سر خود را تکان دهید.

✓ استفاده از جاذبه زمین: برای چند دقیقه به پهلو دراز بکشید، به‌گونه‌ای که گوش آسیب دیده رو به پایین باشد.

✓ خمیازه یا جویدن: خمیازه یا جویدن برای کمک به باز شدن شیپور استاش و رها کردن آب محبوس شده بسیار کمک کننده است.

برای خارج کردن آب از گوش پس از شنا، می‌توان برخی از تکنیک‌های زیر را استفاده کرد:

✓ کج کردن سر: سر خود را به پهلو خم کنید و لاله گوش خود را کمی به سمت پایین بکشید. این کار می‌تواند به جریان و خارج کردن آب از گوش شما کمک کند.

✓ دراز کشیدن به پهلو: به‌شکلی که گوش آسیب دیده رو به پایین باشد دراز بکشید و چند دقیقه در این حالت بمانید. جاذبه ممکن است به تخلیه آب از گوش شما کمک کند.

✓ حوله: با استفاده از حوله، گوش خارجی را به آرامی خشک کرده و آبی را که نزدیک ورودی کانال گوش است، جذب کنید.

✓ حرکات فک: فک خود را به جلو و عقب حرکت داده یا آدامس بجوید. این حرکت می‌تواند به حرکت آب داخل گوش و خارج شدن آن کمک کند.

اگر این تکنیک‌ها جواب نداد و آب به دام افتاد یا در صورت احساس درد، خارش یا کاهش شنوایی باید با پزشک مشورت کنید تا از بروز عوارضی مانند اوتیت جلوگیری کنید.

استفاده از روش‌های نادرست برای خارج کردن آب از گوش می‌تواند، باعث ایجاد خراش در کانال گوش، ضربه زدن به جرم گوش موجود در کانال یا حتی در مواردی بدتر از آن شود. از روش‌های زیر برای خشک کردن گوش خودداری کنید، در غیر این صورت احتمال ابتلا به عفونت بیشتر خواهد شد.

اگر متوجه شدید، آب با استفاده از روش‌هایی که در بالا بررسی شد، از گوش خارج نمی‌شود و گیر می‌کند، باید مراقب باشید. یک حرکت ناگهانی هنگام استفاده از اشیایی مانند گوش پاک کن‌ها در گوش می‌تواند، باعث ایجاد درد شدید و مداوم در گوش شما شود.

ورود هر وسیله‌ای به کانال گوش ممکن است با خطرات جبران ناپذیری همراه باشد. با استفاده از گوش پاک کن، احتمال این خطر وجود دارد که جرم گوش عمیق‌تر فشار داده شده یا حتی جرم گوش را به‌صورت کامل از گوش خارج کنید؛ زیرا وجود جرم گوش تا حتی می‌تواند به‌عنوان محافظ گوش عمل کند. اجسام تیز و ناخن نیز می‌توانند، پوست مجرای گوش را خراش دهند.

استفاده از پراکسید هیدروژن داخل گوش می‌تواند در برخی موارد مفید باشد، اما به همین میزان نیز بسیار خطرناک است. به‌عنوان مثال، استفاده بیش از حد از این محلول می‌تواند، پوست داخل گوش را تحریک کند.

همچنین، اگر پرده گوش سوراخ شده باشد، استفاده از این محلول، بسیار خطرناک خواهد بود. به همین دلیل، بهتر است، قبل از هر اقدامی با پزشک خود مشورت کنید.

استفاده از الکل و سرکه، گاهی اوقات به‌عنوان راه حل مفیدی برای خلاص شدن از شر آب در گوش خواهد بود. با این حال، این راه حل‌ها در برخی موارد می‌توانند، بسیار خطرناک بوده و به گوش آسیب رسانند. اگر پرده گوش نیز سوراخ شده باشد، استفاده از الکل یا سرکه باعث ایجاد درد شدیدی در آن می‌شود.

استفاده از سطوح بالای الکل حتی می‌تواند، برای گوش سمی باشد. همیشه بهتر است، قبل استفاده از داروهای خانگی برای خارج کردن آب از گوش با پزشک متخصص گوش و حلق و بینی و شنوایی سنج مجرب مشورت کنید. یکی از کلینیک‌های شنوایی سنجی در شهرضا که می‌توانید، برای بررسی وجود آب در گوش به آن مراجعه کنید، کلینیک شنوایی سنجی زیمنس است که با کادری مجرب و دستگاه‌های پیشرفته به بررسی مشکلات گوش شما خواهد پرداخت.

در بیشتر موارد، مایع داخل گوش ظرف چند هفته به‌صورت خودبه‌خود برطرف می‌شود و نیازی به درمان دارویی ندارد؛ اما اگر بیش از 6 هفته ادامه داشت، بهتر است با یک پزشک متخصص گوش و حلق و بینی تماس بگیرید.

پزشک متخصص گوش و حلق و بینی آزمایشات زیادی را برای رد هر گونه بیماری زمینه‌ای و تعیین بهترین درمان برای مایع ماندگار در گوش انجام خواهد داد.

در صورت وجود عفونت، ممکن است به آنتی بیوتیک نیاز باشد. در موارد سرسخت، ممکن است، نیاز به قرار دادن لوله در گوش باشد، اما این امر نسبتاً نادر است. در اکثر موارد، بهتر است، صبر کنید تا مایع به خودی خود پاک شود.

در پایان به بررسی چند نکته برای جلوگیری از ورود آب به گوش و گیر کردن آن خواهیم پرداخت؛ زیرا جلوگیری از ورود آب به مراتب از خارج کردن آب از گوش راحت‌تر است:

✓ گوش‌های خود را به خوبی خشک کنید: هر بار که شنا می‌کنید و بعد از اتمام حمام یا دوش گرفتن، در حالی که سر خود را از این طرف به سمت دیگر کج می‌کنید، آب اضافی را از گوش خود با یک پارچه تمیز خارج کنید.

✓ از گوش گیرهای شنا استفاده کنید: اگر به شنا یا غواصی علاقه دارید، گوش‌گیر شنا می‌تواند از ورود آب به گوش شما و همچنین عوارض احتمالی جلوگیری کند. گوش‌گیرهای سیلیکونی به‌ویژه در محافظت از گوش در برابر نفوذ آب مؤثر هستند. گوش‌گیرهای ضد آب برای بزرگسالان و گوش‌گیرهای مخصوص کودکان می‌تواند از گوش‌ها در برابر نفوذ آب محافظت کند.

✓ از تمیز کردن بیش از حد گوش خودداری کنید: این امر می‌تواند به لایه محافظ طبیعی داخل گوش آسیب برساند.

✓ استفاده از گوش‌گیر یا کلاه شنا در حین شنا می‌تواند به جلوگیری از ورود آب به گوش کمک کند. شنوایی سنج می‌تواند، بهترین گوش‌گیرها را برای شنا توصیه کرده یا به‌شکل سفارشی ومخصوص برای هر گوش بسازد.

✓ همچنین، پس از شنا، همیشه گوش خود را به درستی خشک کرده تا از ورود آب اضافی به گوش جلوگیری کنید. استفاده از سشوار نیز می‌تواند، آب داخل گوش را بعد از شنا، حمام یا دوش گرفتن تبخیر کند.