بیماری استئومای گوش – خطرناک یا قابل درمان؟

استئومای گوش، تومورهای خوش خیمی هستند که رشد کندی داشته و ممکن است در کانال شنوایی ایجاد شوند. استئومای مجرای گوش یک بیماری کمتر نامتداول بوده که میزان بروز آن کمتر از 0.5 درصد برآورد شده است.

استئومای مجرای گوش ممکن است، طیف وسیعی از گروه‌های سنی را به‌خصوص در دهه دوم زندگی، تحت تاثیر قرار دهد. تخمین زده می‌شود که این بیماری در مردان شایع‌تر است. هنوز هیچ علت یا عوامل خطر مشخصی برای ایجاد این بیماری شناخته نشده است.

در این مقاله به بررسی بیماری استئومای مجرای گوش، علائم، نحوه تشخیص، روش‌های درمانی استئومای گوش و روش‌های پیشگیری از این بیماری خواهیم پرداخت.

استئوما مجرای گوش (Ear Canal Osteoma) یک تومور خوش‌خیم و بسیار نادر در گوش است و به دلیل سرعت رشد بسیار کند و ماهیت خو‌ش‌خیمی که دارد، می‌تواند به‌صورت اتفاقی و بدون ایجاد هیچ نوع علامتی در افراد ظاهر شود.

استئوماهای کوچک را می‌توان به اشتباه به‌عنوان اتواسکلروز تشخیص داد؛ بدون این که هیچ نشانه‌ای به جز کم شنوایی هدایتی، از خود نشان دهد. هنگامی که توده بسیار بزرگ می‌شود و علائم ناشی از تومور افزایش می‌یابد، درمان نیز به‌مراتب دشوارتر خواهد شد.

ناحیه و منشأ این تومورها سینوس‌های پارانازال با شیوع نقطه‌ای 3 درصد هستند. در صورتی که از آناتومی گوش و حلق و بینی شناخت کافی داشته باشید، می‌توانید محل دقیق‌تر بروز بیماری استئومای مجرای گوش را تشخیص دهید.

برخی از بیماران مبتلا به استئومای مجرای گوش از رشد توده در گوش خود هیچ اطلاعی ندارند. این افراد، ممکن است در نتیجه عفونت گوش یا از دست دادن شنوایی به‌دلیل وجود جرم گوش به پزشک یا شنوایی سنج مراجعه کنند.

اگر بیمار از وضعیت و شدت آسیب شناسی آگاه نباشد، آموزش می‌تواند بخش مهمی از برنامه درمانی وی باشد، زیرا در غیر این صورت، وضعیت بدتر خواهد شد؛ مگر این که فرد آموزش‌های لازم را دریافت کرده و با توجه به آنها مبادرت به مراقبت از خود و شروع درمان کند.

بیماری استئومای مجرای گوش می‌تواند هر فردی را درگیر کند. علل ایجاد بیماری استئومای گوش هنوز ناشناخته است، اما می‌تواند به دلیل موارد زیر رخ دهد:

• عوامل ژنتیکی
• رشد غیر طبیعی سلول‌ها در بدن فرد (نئوپلازی)
• وجود التهاب در استخوان گوش فرد
• آسیب (تروما) به ناحیه ایجاد تومور

شایع‌ترین علائم بالینی استئومای گوش عبارت اند از:

• کم شنوایی هدایتی
• احساس پری گوش
• وزوز گوش
• اتوره
• عفونت گوش به‌صورت مکرر
• گوش درد

سه راه مختلف وجود دارد که پزشک می‌تواند وجود بیماری استئومای مجرای گوش را در فرد تشخیص دهد؛ این موارد عبارت اند از:

1- معاینه معمول: پزشک از فرد سؤالاتی در مورد علائم وی می‌پرسد و یک معاینه فیزیکی برای بررسی استئوما انجام می‌دهد. پزشک ممکن است سؤالاتی در مورد وجود هر گونه درد در گوش از شما بپرسد، مانند:

• میزان درد
• شدت درد
• موارد تسکین دهنده درد
• وجود آسیب در ناحیه دردناک

و در صورت لزوم فرد را یک متخصص گوش و حلق و بینی ارجاع می‌دهد.

2- سی تی اسکن: سی تی اسکن، همچنین به عنوان اسکن CAT شناخته می‌شود. این تست تشخیصی، تصاویری با وضوح بالا از داخل گوش، سر و گردن فرد مراجعه کننده ثبت خواهد کرد. شبیه به اشعه ایکس اما قوی‌تر، سی تی اسکن محل تومور را نشان داده تا پزشک بتواند اندازه و محل دقیق تومور استئوما را در گوش ببیند.

3- اسکن استخوان: اسکن استخوان یک آزمایش تصویربرداری است که از مقدار کمی رنگ رادیواکتیو به‌عنوان ردیاب برای تعیین محل تومور استئوم در گوش، جمجمه یا گردن استفاده می‌کند.

هنگامی که پزشک وجود بیماری استئومای مجرای گوش خوش‌خیم را تشخیص داد، بهترین گزینه‌های درمان استئوما را متناسب با موقعیت منحصر به فرد هر بیمار مورد ارزیابی قرار می‌دهد.

شایع‌ترین عارضه بیماری استئومای مجرای گوش، تشکیل کلستئاتوم و فرسایش دیواره مجرا است. نوع درمانی که صورت خواهد گرفت، بستگی به اندازه ضایعه دارد؛ در این حالت، می‌توان برخوردی محافظه کارانه با ضایعه به‌وجود آمده داشت یا حتی در موارد شدیدتر ممکن است، فرد به جراحی نیاز داشته باشد.

در صورتی که بیمار دچار گوش درد شده باشد، گزینه‌های درمان استئومای مجرای گوش شامل موارد زیر خواهد بود:

درمان اول، جراحی برای برداشتن تومور خوش‌خیم: در برخی موارد، پزشک ممکن است، بتواند تومور را با یک روش جراحی کم تهاجمی خارج کرده که به فرد کمک می‌کند تا اقامت کوتاه‌تری در بیمارستان داشته باشد و بدون ایجاد اسکار در فرد، روند بهبودی را سریع‌تر کند.

درمان دوم، دارو: استفاده از قرص مسکن‌ بدون نسخه نیز می‌تواند، بسیار کمک کننده باشد.

درمان سوم، امواج رادیوفرکوئنسی: از امواج رادیوفرکوئنسی برای پودر کردن تومور و جلوگیری از رشد مجدد آن استفاده می‌کند (ابلیشن با فرکانس رادیویی از راه پوست). جراح تومور را با گرم کردن آن خارج می‌کند. جراح، با انجام مراحل زیر مبادرت به برداشتن تومور خواهد کرد:

1. از سی تی اسکن برای یافتن ناحیه تومور استفاده می‌کند.
2. یک پروب فرکانس رادیویی را در تومور قرار می‌دهد.
3. از یک جریان الکتریکی با فرکانس بالا برای از بین بردن تومور با گرم کردن آن استفاده می‌کند.
4. معمولاً برای برداشتن تومور تنها به یک درمان فرسایشی با فرکانس رادیویی نیاز است.

نمی‌توان خطر ابتلا به استئومای مجرای گوش را کاهش داد؛ اما می‌توان به‌دنبال علائم آن بود، بنابراین می‌توان در صورت نیاز تحت نظارت و درمان فوری قرار گرفت.

بیماری استئومای گوش یکی از بیماری‌های نادر است، اما باید در بررسی و تشخیص افتراقی توده‌های موجود در مجرای گوش مورد توجه قرار گیرد. این نوع بیماری، معمولاً در بیماران بدون علامت یا با کم شنوایی هدایتی ظاهر می‌شود.

استفاده از سی تی اسکن تصویری یک راه تشخیص است. برداشتن ضایعه ایجاد شده با استفاده از جراحی تنها در صورتی که فرد دچار کم شنوایی متوسط ​​تا شدید شده یا دچار عوارض مرتبط با تومور باشد، می‌تواند به بیمار کمک کند.