وزوز گوش وضعیتی است که میتواند، ناشی از کاهش شنوایی، آسیب عصبی یا التهاب باشد. درمانهای زیادی برای این بیماری وجود دارد، اما درمان وزوز گوش با لیزر بهعنوان یک گزینه غیرتهاجمی بالقوه در سالهای اخیر مورد توجه قرار گرفته است.
لیزر درمانی سطح پایین مدتها است که در سایر درمانهای پزشکی استفاده میشود، اما در مطالعاتی که اخیراً صورت گرفته، اثربخشی آن را در مدیریت وزوز گوش نشان داده است.
لیزر درمانی برای وزوز گوش، علل زمینهای وزوز گوش، مانند وجود سلولهای آسیب دیده و اختلال در سیگنالهای عصبی را مورد هدف قرار داده و روزنه امیدی را برای کسانی که بهدنبال تسکین صداهای مداوم در گوش خود هستند، ایجاد کرده است.
درمان وزوز گوش با لیزر کم توان ممکن است، همان درمانی باشد که شما مدتهاست بهدنبال آن هستید؛ بدون درد و دارو. در این مقاله به بررسی وزوز گوش، روشهای درمان وزوز گوش، نحوه درمان وزوز گوش با لیزر، نتایج، مکانیسم و مزایای استفاده از لیزر درمانی برای وزوز گوش خواهیم پرداخت.
منظور از وزوز گوش چیست؟
وزوز گوش یا Tinnitus عبارت است از وجود صدای زنگ در گوش. همچنین، ممکن است بهصورت غرش، وزوز، خش خش یا کلیک داخل سر توصیف شود. صداها ممکن است بیایند و بروند یا ادامه داشته باشند.
شدت این صداها از یک حواس پرتی خفیف تا یک وضعیت ناتوان کننده متغیر خواهد بود. صدا ممکن است در یک یا هر دو گوش ایجاد شود. بهعلاوه، صداها ممکن است، تن متفاوتی داشته باشند.
با مراجعه به مقاله وزوز گوش، اطلاعات بیشتری در رابطه با علائم، نحوه تشخیص و درمان وزوز گوش بهدست آورید.
انواع روشهای درمانی وزوز گوش؟
انواع درمانهایی که برای وزوز گوش استفاده میشود به سن، سلامت عمومی و شدت علائم فرد بستگی دارد. در حال حاضر هیچ درمانی شناخته شدهای برای وزوز گوش وجود ندارد؛ اما متخصصان پیشنهاد میکنند که با توجه به نتایج بهدست آمده از تستهای شنوایی سنجی، یکی از راهکارهای زیر را برای تسکین آن امتحان کنید:
✅ سمعک: این روش ممکن است، تنها به برخی از افراد مبتلا به وزوز گوش که دچار کم شنوایی نیز هستند، کمک کند. استفاده از سمعک به بلندتر شدن صداها کمک خواهد کرد. استفاده از این وسیله ممکن است، تا حدی بتواند وزوز گوش را کاهش و تسکین دهد.
✅ کاشت حلزون: استفاده از کاشت حلزون برای کسانی مناسب است که وزوز گوش و کم شنوایی شدید را بهصورت همزمان تجربه میکنند.
✅ ماسکر یا تولید کننده صدا: بهکارگیری این روش با کمتر کردن میزان وزوز گوش به برخی افراد کمک میکنند. این دستگاه الکترونیکی کوچک صدایی ایجاد میکند که طی آن، ممکن است، صدای زنگ یا غرش ملایمتر بهنظر آید. جزئیات را در صفحه صدا درمانی برای وزوز گوش بخوانید.
✅ دارو: استفاده از برخی داروها نیز ممکن است با رفع مشکلاتی که مرتبط با این بیماری هستند، وزوز گوش را کاهش دهد. داروها همچنین ممکن است، خلق و خو یا خواب فرد را نیز بهبود بخشند.
✅ درمان بازآموزی وزوز گوش: در این درمان از یک روش ترکیبی استفاده میشود. پزشک متخصص گوش و حلق و بینی یا شنوایی سنج میتوانند به فردی که درگیر این بیماری شده در یادگیری نحوه برخورد با آن کمک کنند.
✅ مشاوره: در برخی از موارد نیز ممکن است، ملاقات با یک مشاور یا گروهی از افراد پشتیبان که حتی میتواند، شامل گروههایی از افرادی باشد که به این بیماری مبتلا هستند، برای فرد مفید باشد.
✅ آرامش: این امر ممکن است، تا حد زیادی باعث تسکین این عارضه شود، زیرا استرس در برخی موارد میتواند، وزوز گوش را بدتر کند.
درمان وزوز گوش با لیزر چطور انجام میشود؟
بهمنظور درمان وزوز گوش با لیزر، از لیزردرمانی سطح پایین یا (LLLT) Low‐level laser therapy استفاده میشود که طی آن لیزرهای قرمز و مادون قرمز کم توان را برای تحریک یا مهار عملکرد سلولی بهکار میبرد.
لیزر درمانی سطح پایین، در دهه 1960 کشف شد که ترمیم بافت را از طریق افزایش میکروسیرکولاسیون خون و تکثیر سلولی افزایش میدهد. این درمان نوآورانه برای درمان شرایط مختلفی که برای بیمار ایجاد شده از جمله:
- درد
- التهاب
- و ترمیم بافت
به کار گرفته میشود. در زمینه وزوز گوش، تصور میشود که لیزردرمانی سطح پایین با افزایش میکروسیرکولاسیون خون، کاهش التهاب و ارتقای ترمیم سلولی در سیستم شنوایی عمل کند.
لیزر درمانی سطح پایین، یک روش درمانی غیر تهاجمی و بدون درد است که آن را به گزینهای جذاب برای کسانی تبدیل کرده که بدون نیاز به جراحی یا دارو به دنبال تسکین وزوز گوش هستند.
هدف لیزردرمانی سطح پایین با استفاده از قدرت انرژی نور، بازگرداندن عملکرد طبیعی سلولی و بهبود سلامت کلی سیستم شنوایی است و برای کسانی که از وجود یک صدای زنگ مداوم در گوش خود رنج میبرند، به روشی امیدوارکننده تبدیل شده است.
در دو دهه اخیر، لیزردرمانی سطح پایین در حلزون گوش اغلب برای کاهش شدت وزوز استفاده شده است. با این حال، بررسی این موضوع که آیا لیزردرمانی سطح پایین به گونهای مؤثر شدت وزوز گوش را کاهش میدهد یا خیر، موضوعی بحث برانگیز است.
مکانیسم دقیق این روش درمانی بهمنظور بررسی این مسئله که چگونه درمان وزوز گوش با لیزر کم توان میتواند به رفع این بیماری کمک کند، طی تحقیقاتی در برزیل انجام شده است.
این کارآزمایی تصادفی دوسوکور شامل 107 شرکت کننده بوده و نمونههای مورد مطالعه را به 10 گروه مطالعاتی تقسیم کرده که دو بار در هفته و به مدت چهار هفته تحت درمان قرار گرفتند.
در هر گروه کاربردهای متفاوتی از لیزردرمانی سطح پایین، در مدت زمان و قدرت طول موج متفاوت دریافت میشد که برخی از آنها همراه با سایر درمانها مانند اولتراسوند، وکیوم درمانی و داروها و مکملهای خوراکی بود. با توجه به این یافتهها، به جرأت میتوان گفت که لیزر درمانی برای وزوز گوش هنوز در مراحل اولیه است. این نوع درمان، معمولاً بسیار پرهزینه بوده و معمولاً تغییرات طولانی مدتی را بههمراه ندارد.
در مطالعات دیگری که توسط ابوالفضل ملاصدقی و همکاران صورت گرفته به بررسی تأثیرات لیزر درمانی وزوز گوش روی 120 داوطلب پرداخته که آنها را به دو گروه تقسیم کردند. در هر دوی این گروهها از لیزر کم توان استفاده شد، اما در یکی از گروهها، این دستگاهها بهصورت خاموش بهکار گرفته شد. نتایجی که حاصل شد به این صورت بودند که تابش لیزر سطح پایین برای درمان کوتاه مدت وزوز گوش که ناشی از کاهش شنوایی حسی – عصبی است، مؤثر بوده، اما، میتواند در طول زمان تأثیر آن کاهش یابد.
اگر چه این درمان برای افرادی نیز مؤثر بوده برای مثال، مویرا نمونه کاملی از چگونگی درمان وزوز گوش با استفاده از لیزر است. مویرا بهعنوان بیماری است که امید خود را از دست داده بود تا این که راه خود را به دستان شفابخش فیزیو در آیلسبری پیدا کرد. اگرچه در ابتدا مویرا در استفاده از این روش درمانی و میزان تأثیر آن شک داشت، اما به زودی متوجه تغییراتی در وضعیت خود شد.
او میتوانست، صدای تلویزیون را بدون این که نیاز به تنظیم داشته باشد، بشنود و مدتی بود که با صدای زنگ در گوش خود از خواب بیدار نمیشد. پس از تقریباً 12 جلسه درمان با لیزر، مویرا گزارش داد که تون گوش او نیز حدود 80-90 درصد کاهش یافته است.
داستان مویرا، گواهی بر اثربخشی درمان با لیزر در درمان وزوز گوش است. در حالی که وزوز گوش یک وضعیت منحصربهفرد است که هر فرد را به شکل متفاوتی تحت تاثیر قرار میدهد، نتایجی که مویرا با استفاده از این روش درمانی تجربه کرد نشان داد که درمان با لیزر پتانسیل آن را دارد که افراد مبتلا به وزوز گوش را تسکین دهد.
بعد از درمان وزوز گوش با لیزر، باید منتظر چه نتیجهای باشید؟
نتایجی که پس از درمان وزوز گوش با لیزر (لیزرتراپی) مورد انتظار است، بهصورت زیر خواهد بود:
✅نتایج احتمالی بر اساس مطالعات بالینی بهصورت زیر است:
🗸 کاهش شدت وزوز در گوش: مطالعات نشان میدهند، استفاده از لیزر کم توان میتواند، در ۴۰ تا ۶۰ درصد از موارد باعث کاهش قابل توجه صدای وزوز شود، بهویژه در موارد ناشی از اختلالات گردش خون یا التهاب عصب شنوایی. (طبق پژوهش منتشر شده در مجله (Hearing Research (2022)
🗸 بهبود اکسیژن رسانی به سلولهای گوش داخلی: لیزر با تحریک متابولیسم سلولی، ممکن است به ترمیم جزئی آسیبهای حلزون گوش نیز کمک کند.
🗸 میزان تأثیرگذاری تدریجی: نتایج معمولاً پس از ۶ تا ۱۰ جلسه (به فاصله ۲ یا ۳ بار در هفته) ظاهر شده و ممکن است تا ۳ ماه پایدار بمانند.
❌ مواردی که لیزر احتمالاً در آنها مؤثر نیست، عبارت اند از:
🗸 وزوز گوش ناشی از آسیب دائمی عصب شنوایی یا کاهش شنوایی شدید
🗸 وزوز گوش همراه با اختلالات مغزی مرکزی همانند بیماری MS
در این موارد، روشهای درمانی دیگر مانند استفاده از سمعک مخصوص وزوز گوش یا TRT (درمان بازآموزی وزوز) توصیه میشود. لیزرتراپی میتواند، برای درمان برخی از انواع وزوز گوش (بهویژه موارد ناشی از التهاب یا اختلال جریان خون) امیدوارکننده باشد، اما معجزه نمیکند.
مکانیسم لیزر درمانی برای وزوز گوش چیست؟
مکانیسم دقیق و نحوه عملکرد لیزر درمانی سطح پایین (LLLT) برای درمان وزوز گوش بهصورت کامل شناخته شده نیست، اما چندین نظریه ارائه شده که مکانیسم این روش درمانی را بهصورت زیر بیان کرده است:
1- عملکرد سلولی را بهبود میبخشد: لیزر درمانی سطح پایین از نور مادون قرمز نزدیک برای نفوذ به اعماق بافتهای گوش، تحریک فعالیت سلولی و ترمیم بافت استفاده میکند. این امر به بازیابی سلولهای آسیب دیده در مسیرهای شنوایی نیز کمک میکند.
2- گردش خون را تقویت میکند: نور لیزر باعث افزایش میکروسیرکولاسیون در گوش داخلی شده و اطمینان میدهد که اکسیژن و مواد مغذی به مناطق آسیب دیده میرسند. بهبود جریان خون میتواند، علائم وزوز گوش را تا حد زیادی کاهش دهد.
3- التهاب را کاهش میدهد: التهاب در سیستم شنوایی یک محرک رایج برای وزوز گوش است. لیزر درمانی سطح پایین دارای اثرات ضد التهابی بوده و به آرام کردن بافتها و اعصاب تحریک شده کمک میکند.
4- بازسازی اعصاب را تقویت میکند: لیزر درمانی سطح پایین ممکن است با تشویق آزادسازی فاکتورهای رشدی که از بهبودی و عملکرد اعصاب حمایت میکنند، به ترمیم آسیب عصبی کمک کند.
5- فعالیت عصبی را تنظیم میکند: وزوز گوش اغلب با سیگنالهای عصبی بیش فعال در مراکز شنوایی مغز مرتبط است. لیزر درمانی سطح پایین ممکن است، به تعادل این سیگنالها کمک کرده و احساس وجود زنگ یا وزوز در گوش را کاهش دهد.
6- با سایر درمانها بهخوبی کار میکند: لیزر درمانی سطح پایین اغلب میتواند، با رویکردهای درمانی سنتی و تغییرات سبک زندگی بهمنظور ایجاد یک رویکرد جامعتر برای تسکین وزوز گوش ترکیب شود.
مزایای درمان وزوز گوش با لیزر
لیزر درمانی در کاهش علائم وزوز مزمن گوش نویدبخش بوده و چندین مزیت کلیدی را برای افراد مبتلا به این بیماری ارائه داده که عبارت اند از:
✅کاهش شدت وزوز گوش: بسیاری از افراد مبتلا به این عارضه، کاهش قابل توجهی در شدت و فرکانس صدای وزوز گوش پس از جلسات لیزر درمانی گزارش میدهند.
✅بهبود کیفیت زندگی: با کاهش صدای زنگ یا وزوز مداوم در گوش، لیزر درمانی میتواند، بهصورت قابل توجهی سلامت کلی فرد را بهبود بخشیده و در عین حال در بهبود خواب، تمرکز و سلامت عاطفی مؤثر باشد.
✅یک روش غیر تهاجمی و بدون درد: لیزر درمانی یک درمان غیر تهاجمی بوده که نیازی به جراحی یا دارو ندارد و این امر، آن را به گزینهای امن و راحت برای بیماران تبدیل کرده است.
✅عوارض جانبی کم: با وجود عوارض جانبی کم در این روش، لیزر درمانی به یک گزینه درمانی بی خطر برای افراد مبتلا به وزوز گوش تبدیل شده که میتواند، بدون وجود عوارض ناشی از روشهای تهاجمیتر، این بیماری را تسکین دهد.
کلام آخر: لیزر چقدر به درمان وزوز گوش کمک میکند؟
در سالهای اخیر درمان وزوز گوش با لیزر بهعنوان یک روش درمانی برای افراد مبتلا به این بیماری بسیار نویدبخش بوده و مزایای کلیدی زیادی را برای آنها بههمراه داشته است.
تحقیقات نشان میدهند که لیزر درمانی سطح پایین میتواند، علائم را برای برخی از مبتلایان به وزوز گوش تسکین داده، بهخصوص زمانی که متناسب با نیازهای فردی در نظر گرفته شده باشد.
در حالی که نتایج بهدست آمده از درمان وزوز گوش با لیزر کم توان برای افراد مختلف متفاوت بوده، بسیاری از بیماران در مورد کاهش شدت بیماری و در نتیجه بهبود زندگی خود ابراز خوشنودی کردهاند.
با عوارض جانبی کمی که در این روش وجود دارد، لیزر درمانی بهعنوان یک گزینه درمانی ایمن برای افراد مبتلا به وزوز گوش در نظر گرفته میشود که بدون عوارض مرتبط با روشهای تهاجمیتر، آن را تسکین میدهد. نتیجه درمان لیزردرمانی در مطالعات بالینی متعددی مثبت بوده و پتانسیل آن را برای کاهش قابل توجه شدت وزوز گوش نشان میدهد.
سوالات متداول
نحوه انجام لیزر درمانی وزوز گوش چگونه است و چقدر طول میکشد؟
نور لیزر به کانال گوش نفوذ کرده و در نهایت به پرده گوش میرسد که بهنام پرده تمپانیک نیز شناخته میشود. میزان نفوذ نوری که از پشت پرده گوش به ساختارهای عمیقتر گوش مانند حلزون گوش یا گوش داخلی میرسد، به عوامل مختلفی از جمله طول موج نور لیزر و قدرت آن و همچنین ویژگیهای متفاوت بافتهای مورد نظر بستگی دارد.
مدت جلسه درمان وزوز گوش با استفاده از لیزر در حدود 10 تا 20 دقیقه در هر جلسه و چند بار در هفته خواهد بود.
عوارض ناشی از لیزر درمانی وزوز گوش چیست؟
- افزایش موقت وزوز در ۱ یا ۲ جلسه اول (واکنش طبیعی بدن)
- حساسیت پوستی در ناحیه درمان
- سرگیجه خفیف در صورت استفاده نادرست از لیزر
اقدامات لازم پس از انجام لیزر درمانی وزوز گوش شامل چه مواردی است؟
🗸 پرهیز از صدای بلند تا ۴۸ ساعت پس از هر جلسه
🗸 مصرف آنتیاکسیدانها مثل ویتامین E و منیزیم برای حمایت از سلولهای شنوایی
🗸 انجام تمرینات آرامشبخش همانند یوگا و مدیتیشن برای کاهش استرس مرتبط با وزوز گوش
چه موقع به پزشک مراجعه کنیم؟
🗸 اگر پس از ۵ جلسه هیچ بهبودی در شرایط خود مشاهده نکردید.
🗸 در صورتی که با تشدید وزوز گوش، سرگیجه مداوم یا کاهش شنوایی مواجه شدید.
به جای درمان وزوز گوش با لیزر از چه مواردی میتوان استفاده کرد؟
🗸 سمعک مخصوص وزوز، دارای قابلیت تولید صدای سفید
🗸 درمان شناختی – رفتاری (CBT) برای مدیریت واکنش به وزوز گوش
🗸 تحریک الکتریکی عصب واگ در موارد مقاوم به درمان
میزان موفقیت در درمان وزوز گوش با لیزر به چه عواملی بستگی دارد؟
🗸 علت دقیق وزوز (که توسط پزشک متخصص گوش و حلق و بینی تشخیص داده میشود.)
🗸 تنظیم دقیق پارامترهای لیزر (برای مثال طول موج و دوز انرژی)
🗸 تکمیل دوره درمان و رعایت توصیههای پس از آن
برای ارزیابی دقیقتر بهتر است به اتولوژیست یا شنوایی سنج مراجعه کنید.




