درمان کم شنوایی با لیزر برای رفع بسیاری از اختلالات شنوایی، بهویژه صدای زنگ در گوش، بهنام وزوز گوش، رو به افزایش است. سلولهای مویی حلزون گوش، گیرندههای حسی دستگاه شنوایی هستند. در سالهای اخیر، ثابت شده که داروهای آنتی بیوتیک میتوانند به سلولهای مویی گوش آسیب رسانده و باعث کاهش شنوایی شوند.
اگرچه بسیاری از مطالعات تأثیر مثبت لیزر درمانی را بر بقای سلولهای عصبی نشان دادهاند، اما هیچ مطالعهای در مورد تأثیر لیزر درمانی روی سلولهای مویی حلزون گوش صورت نگرفته است. اگر چه این مطالعات به وضوح نشان داده که تعداد سلولهای مویی گوش در گروه تحت درمان کم شنوایی با لیزر بهصورت قابل توجهی بیشتر است.
در این مقاله به درمان کم شنوایی با لیزر و این موضوع که اصولاً لیزر درمانی چیست، میپردازیم و در ادامه کاربردهای لیزر در درمان سایر بیماریها و مشکلات گوش و مزایا و عوارض درمان کم شنوایی با لیزر را بررسی خواهیم کرد.
آیا درمان کم شنوایی با لیزر امکان پذیر است؟
درمان کم شنوایی با لیزر بهعنوان یکی از راههای درمان کم شنوایی بدون سمعک، بیش از 20 سال است که در اروپا انجام میشود و اخیراً در ایالات متحده بهعنوان درمانی برای کاهش یا رفع درد و ترمیم بافت پس از جراحی معرفی شده است. انرژی لیزر در طیف نور قرمز و مادون قرمز نزدیک میتواند، به ترمیم آسیب بافتی کمک کند. یک مکانیسم پیشنهادی برای درمان کم شنوایی با لیزر، تحریک میتوکندری در سلولها برای تولید انرژی بیشتر از طریق تولید آدنوزین تری فسفات است.
راههای مختلفی برای درمان کم شنوایی وجود دارد که از جمله آن میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- درمان کم شنوایی با یک تزریق
- استفاده از سمعک
- کاشت حلزون
- جراحی گوش
- استفاده از دارو
اما، فرض بر این است که درمان کم شنوایی با لیزر میتواند، عملکرد حلزون را بهبود بخشد. مطالعات حیوانی نشان داده که تحریک لیزری میتواند، تغییرات آناتومیک و فیزیولوژیک در حلزون گوش ایجاد کند. بر طبق تحقیقات ری و همکاران، سلولهای مویی موش با درمان کم شنوایی با لیزر و بهدنبال قرار گرفتن در معرض صدا ترمیم شدند.
ونزل و همکاران نیز طی مطالعات خود دریافتند که تحریک لیزر، سفتی غشای پایه (و در نتیجه فرکانس تشدید) را در خوکچههای هندی افزایش میدهد. نویسندگان پیشنهاد کردند که این روش میتواند به نواحی با فرکانس پایینتر حلزون گوش (جایی که عملکرد شنوایی معمولاً کمتر به خطر میافتد) اجازه دهد تا به صداهای فرکانس بالاتر پاسخ دهند.
طی مطالعاتی که روی انسان انجام شده، اثرات درمان کم شنوایی با لیزر را روی کم شنوایی و وزوز گوش، نتایج مبهمی را دربرداشته است. برخی از این مطالعات، بهبودی در آستانه شنوایی و علائم وزوز گوش را گزارش کردهاند، این در حالی است که برخی دیگر هیچ اثر قابل توجهی از درمان کم شنوایی با لیزر پیدا نکردهاند. دلیل اختلاف در یافتهها مشخص نیست، اما احتمالاً شامل عوامل و شرایط متعددی مانند نوع طراحی مطالعه، ویژگیهای موضوع، روش درمان کم شنوایی با لیزر و معیارهای نتیجه مورد استفاده برای ارزیابی اثرات این روش است.
تحقیقات بیشتر در مورد تأثیر درمان کم شنوایی با لیزر بر شنوایی در انسان ضروری به نظر میرسد. اگرچه برخی از مطالعات بهبود آستانه شنوایی را نشان دادهاند، هیچ مطالعه منتشر شدهای تا به امروز اثر درمان کم شنوایی با لیزر را بر درک گفتار مورد بررسی قرار نداده و تنها یک مطالعه اثر لیزر بر عملکرد حلزون گوش را از طریق انتشارات گوش و آکوستیک بررسی کرده است.
توضیح مختصری در رابطه با لیزر درمانی
لیزر درمانی از یک پرتو باریک و نازک نور استفاده میکند. لیزر سلولهای غیرطبیعی یا سرطانی را از بین میبرد. پزشکان ممکن است از لیزر درمانی بهتنهایی استفاده کرده یا با درمانهای دیگری مانند جراحی، شیمی درمانی یا رادیوتراپی همراه کنند.
لیزرهای کم توان یکی از روشهای ممکن برای لیزر درمانی است. با این روش هیچ گرمایی در سیستم ایجاد نمیشود؛ در عوض، این گجت از نور قرمز و مادون قرمز و با طول موج کم استفاده میکند. برای استفاده از این روش درمانی، پزشکان از لیزر به مدت 30 ثانیه در ناحیه آسیب دیده استفاده میکنند. طول موجهای اصلاح شده تا عمق 3 تا 5 سانتیمتری به پوست نفوذ کرده و باعث ایجاد تغییرات چشمگیر در سلولهای هدف میشود.
لیزر درمانی با قدرت بالا، بدون شک رایجترین روش لیزر درمانی است. این روش به عنوان لیزر درمانی در فیزیوتراپی نیز شناخته میشود. گجت در این روش از قدرت و انرژی فوق العاده بالایی برای رسیدن به لایههای عمیق پوست استفاده میکند. بهصورت طبیعی، هرچه قدرت لیزر قویتر باشد، لایههای بیشتری را میتواند، درمان کرده و در نتیجه به افراد بیشتری در به دست آوردن سلامت خود کمک میکند.
امروزه استفاده از لیزر در جراحی گوش و حلق و بینی به امری رایج تبدیل شده است. به لطف تکامل منابع لیزر، رویکرد جراحی گوش و حلق و بینی با توانایی انجام جراحی کم تهاجمی و بسیار دقیق، مناسب برای طیف وسیعی از درمانهای بیماریهای گوش متحول شده است.
سایر کاربردهای لیزر برای گوش
سالها است که متخصصان جراحی گوش از لیزر استفاده میکنند، اما یک فناوری جدید، جراحی لیزری گوش را مؤثرتر از همیشه کرده است. سیستم تحویل فیبر CO2 انعطاف پذیر Lumenis OtoLase یک پیشرفت تکنولوژیکی در سالهای اخیر است که به لیزر کمک میکند تا به روشی بسیار دقیق برای کمک به بهبود شنوایی و حذف عفونت در گوش استفاده شود.
در این بخش به بررسی سایر کاربردهای لیزر برای گوش خواهیم پرداخت.
OtoLAM: Myringotomy به کمک لیزر
میرنگوتومی با کمک لیزر، روشی است که در آن جراح گوش به جای چاقو از لیزر برای ایجاد برشی در پرده گوش استفاده میکند تا امکان تخلیه عفونت را فراهم کند.
طرفداران این روش احساس میکنند که استفاده از این روش ممکن است، جای زخم در پرده گوش را کاهش داده، انجام این کار را در مطب امکان پذیر کرده و کمتر دردناک باشد.
در این صورت، زمان بهبودی نیز کاهش خواهد یافت. این روش، واقعاً برای کودکانی که عفونت حاد گوش دارند و ممکن است، نیاز به قرار دادن لوله تهویه داشته باشند بسیار کارآمد و مفید خواهد بود.
جراحی گوش با لیزر برای اتواسکلروز: استاپدکتومی لیزری
سالها است که لیزر برای کمک به انجام جراحی به نام استاپدکتومی مورد استفاده قرار میگیرد. منطق استفاده از لیزر در این جراحیها این است که با استفاده از لیزر، جراح گوش میتواند، استخوان ثابت پاتولوژیک را که باعث کاهش شنوایی با آسیب کمتری میشود، خارج کند.
در گذشته انواع مختلفی از لیزر برای این جراحی استفاده میشد، اما اکثر جراحان گوش فکر میکنند که لیزر دی اکسید کربن ایمنترین لیزر برای انجام این جراحی است. سیستم تحویل فیبر CO2 انعطاف پذیر Lumenis OtoLase موقعیتی را ایجاد میکند که میتوان از لیزر دی اکسید کربن از طریق یک ابزار انعطاف پذیر دستی استفاده کرد که کاربرد آن را بسیار دقیق و ایمن خواهد کرد.
بیماری که خود را با نام t25 معرفی کرده در مورد درمان اتواسکلروز خود با استفاده از لیزر میگوید: “احتمال 40 درصدی وجود داشت که با استفاده از این عمل تهاجمی، حس چشایی خود را برای همیشه از دست بدهم. پس از دو روز از انجام لیزر درمانی، شنوایی خود را بهدست آوردم؛ انگار که هیچوقت مشکلی نداشتم. حس چشاییام را نیز بعد از یکسال بهدست آورده و تمام نگرانیهایی که در مورد درمان گوش خود با لیزر داشتم برطرف شدند.”
جراحی گوش با لیزر برای بیماری مزمن گوش میانی و کلستئاتوم
لیزر را میتوان برای کمک به برداشتن مخاط ضخیم شده مزمن و بافت اسکار در بیماران مبتلا به عفونت مزمن در گوش استفاده کرد. لیزر همچنین در از بین بردن کیستهای عفونی که در مواقعی در گوش به نام کلستئاتوم ایجاد میشود، بسیار مؤثر است.
استفاده از لیزر در این جراحیها، به کاهش احتمال عود بافت عفونی کمک میکند. لیزر به سوزاندن و به حداقل رساندن تورم در مخاط کمک کرده و همچنین حذف دقیق کلستئاتوم از نواحی حساس گوش میانی را ایمن میکند.
جراحی گوش با لیزر برای تومورها
سیستم تحویل فیبر CO2 انعطاف پذیر Lumenis OtoLase برای کمک به حذف تومورها از گوش میانی یا گوش داخلی مناسب است. میتوان برای برداشتن تومورهای عروقی از مجرای گوش و گوش میانی استفاده کرد. لیزر خونریزی و مدت زمان جراحی را بسیار کاهش خواهد داد.
لیزر همچنین برای کمک به حذف تومورهای گوش داخلی مانند نوروم آکوستیک استفاده شده و در این موارد نیز به کاهش خونریزی کمک خواهد کرد. محققان در حال حاضر در حال مطالعه سایر کاربردهای لیزر برای پاتولوژیهای داخل جمجمه هستند.
درمان وزوز گوش با لیزر
میلیونها نفر در سراسر جهان از وزوز گوش رنج میبرند، وضعیتی که میتواند بهصورت قابل توجهی بر کیفیت زندگی تأثیر بگذارد. اما یک خبر خوب وجود دارد، یک درمان موفقیتآمیز با استفاده از لیزر درمانی میتواند با کاهش یا احتمالاً از بین بردن وزوز گوش یا زنگ مداوم در گوش کمک کند.
لیزر درمانی برای مدت طولانی در درمانهای پزشکی دیگر مورد استفاده قرار گرفته، اما مطالعات اخیر اثربخشی آن را در مدیریت وزوز گوش نشان داده است. لیزر درمانی با هدف قرار دادن علل زمینهای وزوز گوش، مانند سلولهای آسیب دیده و اختلال در سیگنالهای عصبی، امیدی را برای کسانی که به دنبال تسکین صدای مداوم در گوش خود هستند، ایجاد کرده است. لیزر درمانی ممکن است، همان درمانی باشد که شما بهدنبال آن هستید؛ بدون درد، غیر تهاجمی و بدون دارو.
درمان عفونت مزمن با لیزر
عفونت گوش میانی، یک بیماری بسیار شایع در دوران کودکی است که در یک سوم کودکان سه بار یا بیشتر قبل از سومین سالگرد تولد آنها رخ میدهد. این عفونتها، باعث گیر افتادن مایع در گوش میانی میشود. در برخی از کودکان، مایع برای هفتهها یا حتی ماهها در گوش باقی میماند که گاهی منجر به عفونتهای مکرر و حاد گوش میانی میشود. این امر میتواند، منجر به اختلال شنوایی و مشکلات در رشد زبان یا حتی از دست دادن شنوایی بهصورت دائمی شود.
آنتی بیوتیکها بهتنهایی اغلب برای عفونت گوش مؤثر نیستند و تجویز بیش از حد آنها میتواند، منجر به مقاومت آنتی بیوتیکی شود. در گذشته، مؤثرترین درمان برای تجمع مایع مزمن، قرار دادن لولههای کوچک در پرده گوش بود. این روش جراحی نیاز به بیهوشی عمومی دارد که منجر به گیجی بعد از عمل و گاهی اوقات عوارض جانبی ناشی از بیهوشی میشود.
پزشکان با استفاده از یک فناوری جدید، چرخه عفونتهای مزمن گوش را با یک درمان کم تهاجمی که بهسرعت و بهراحتی تجمع مایع ناشی از عفونت گوش میانی را تخلیه میکند، شکستهاند. این تکنیک جدید که OtoLAM نام دارد، از یک لیزر کامپیوتری برای ایجاد یک سوراخ کوچک در پرده گوش استفاده میکند که بلافاصله منجر به تسکین درد و تخلیه مایعات میشود.
با استفاده از یک مانیتور ویدئویی، پزشک محل دقیق سوراخ در پرده گوش را مشخص میکند. تهویه ایجاد شده توسط سوراخ از تجمع مایع جلوگیری کرده و زمان را برای پاک شدن عفونت زمینهای فراهم میکند. در طی چند هفته، سوراخ ایجاد شده بهصورت طبیعی بسته شده و خودبهخود بهبود مییابد.
OtoLAM در مطب پزشک و تنها با استفاده از قطرههای گوش برای بیهوشی انجام میشود. والدین در طول این عمل در کنار فرزند خود مانده که پس از اثرگذاری قطرههای گوش کمتر از پنج دقیقه طول میکشد.
مزایای جراحی گوش به کمک لیزر
مزایای درمان کم شنوایی با لیزر میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
✅ افزایش دقت: فناوری لیزر به جراحان گوش و حلق و بینی اجازه میدهد تا برشهای بسیار دقیقی را برای برداشتن بافت انجام داده و آسیب به ساختار سالم اطراف را به حداقل برسانند. دقت ارائه شده توسط لیزر به بهبود نتایج جراحی و کاهش عوارض کمک میکند.
✅کاهش خونریزی: خواص انعقادی لیزر منجر به کاهش خونریزی در حین جراحی شده، دید جراح را افزایش داده و روشهای دقیق را تسهیل میکند. خونریزی کمتر به زمان بهبودی سریعتر و کاهش عوارض بعد از عمل کمک خواهد کرد.
✅حداقل تهاجمی: جراحیهای با کمک لیزر ذاتاً کم تهاجمی بوده و شامل برشهای کوچکتر یا در مواردی بدون نیاز به برش هستند. این ویژگی به کاهش درد، اقامت کوتاهتر در بیمارستان و بهبودی سریعتر بیماران میانجامد.
✅بهبودی سریعتر بیماری: بیمارانی که تحت عمل جراحی گوش و حلق و بینی به کمک لیزر قرار میگیرند، اغلب بهبودی سریعتری را نسبت به روشهای سنتی تجربه میکنند. کاهش تروما به بافتها و کاهش خطر عفونتهای بعد از عمل به بازگشت سریعتر به فعالیتهای عادی کمک میکند.
عوارض درمان کم شنوایی با لیزر
درمان کم شنوایی با لیزر یک روش نوین بوده که به تازگی مورد توجه قرار گرفته است. با این حال، همانند هر روش دیگری، ممکن است، عوارضی داشته باشد که در ادامه به بررسی آنها خواهیم پرداخت:
✓ سوزش و درد: در طول درمان یا بعد از آن، بیمار ممکن است، احساس سوزش یا درد در ناحیه درمان شده داشته باشند. این مشکل معمولاً خفیف و موقت است.
✓ التهاب: بعد از درمان، ممکن است، ناحیهای که تحت درمان با لیزر قرار گرفته، دچار التهاب شود. این التهاب معمولاً در چند روز اول بروز کرده و ممکن است، نیاز به مراقبتهای جانبی داشته باشد.
✓ تغییرات حسی: برخی از بیماران ممکن است، تغییراتی در حس شنوایی خود احساس کنند. این تغییرات میتوانند بهصورت بهبود یا کاهش حس شنوایی باشند و معمولاً در مدت زمان مشخصی به حالت عادی برمیگردند.
✓ کاهش شنوایی موقت: در برخی موارد، شنوایی بیمار ممکن است بهصورت موقت کاهش یابد. این وضعیت معمولاً گذرا بوده و با گذشت زمان به حالت طبیعی خود بازمیگردد.
- واکنشهای حساسیتی: برخی افراد ممکن است، به نور لیزر یا مواد در حال استفاده، واکنشهای حساسیتی نشان دهند. این واکنشها میتوانند، شامل خارش، قرمزی یا سایر علائم حساسیتی باشد.
قبل از آغاز هر نوع درمان، مشاوره با پزشک متخصص ضروری است تا از مزایا و خطرات احتمالی آن آگاه شده و تصمیمی آگاهانه بگیرید.
کلام آخر: درمان کم شنوایی با لیزر هنوز هم عیوبی دارد!
درمان کم شنوایی با لیزر با وجود اهمیتی که دارد و کمکهایی که به درمان بسیاری از بیماریها از جمله بیماریهای گوش کرده، هنوز در مراحل تحقیقاتی قرار دارد و با چندین معضل و چالش بزرگ مواجه است که از جمله آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
✓ عدم اثربخشی واضح: در حال حاضر شواهد کافی برای تأیید مؤثر بودن درمان با لیزر در بهبود کم شنوایی وجود ندارد. این موضوع به عدم استقبال گسترده از این روش درمانی منجر میشود.
✓ خطرات جانبی: درمان با لیزر ممکن است، عوارضی به همراه داشته باشد، از جمله خطر آسیب به بافتهای مجاور یا ایجاد عفونت. این خطرات میتوانند به نوبه خود مشکلات جدی برای بیماران ایجاد کنند.
✓ هزینه بالا: این نوع درمان معمولاً هزینه بر بوده و بسیاری از بیمههای درمانی ممکن است، آن را پوشش ندهند. به همین دلیل، متقاضیان ممکن است با مشکلات مالی مواجه شوند.
✓ نیاز به تحقیقات بیشتر: برای این که مشخص شود آیا این درمان واقعاً مؤثر است یا خیر، نیاز به انجام تحقیقات بیشتری وجود دارد. نتایج این تحقیقات میتواند، به بهبود درک ما از مزایا و معایب این روش کمک کند.
✓ عدم دسترسی: در برخی مناطق و کلینیکها، این نوع تکنولوژی ممکن است در دسترس نباشد که خود میتواند، یک چالش بزرگ برای بیمارانی باشد که به دنبال این گزینه هستند.
- غیرمعمول بودن: خانوادهها و بیماران ممکن است، با این روش درمان آشنایی نداشته باشند و به همین دلیل نگرانیهایی درباره اعتبار و امنیت آن وجود داشته باشد.
قبل از انتخاب هر روش درمانی، مشورت با یک متخصص بسیار مهم است تا بهترین گزینه برای هر فرد تعیین شود.
سوالات متداول
آیا امکان درمان ناشنوایی یا کم شنوایی با لیزر وجود دارد؟
لیزر درمانی به عنوان روشی کم تهاجمی و با عوارض کمتر در مقایسه با جراحیهای سنتی ارائه میشود. با این حال، همچنان نیاز به مطالعات بیشتر و ارزیابیهای بالینی برای اثربخشی و ایمنی آن وجود دارد.
لیزر کدامیک از بیماریهای گوش را درمان میکند؟
پیتزانات و تمپانوپلاستی: در مواردی که زخمهای عفونی یا التهاب در پرده گوش وجود دارد، لیزر میتواند به ترکیب با دیگر روشهای درمانی، به بهبود سریعتر زخمها کمک کند.
آدنوییدها و بزرگ شدن لوزهها: لیزر برای کاهش اندازه آدنوییدها و لوزهها استفاده میشود که میتواند به تنفس بهتر، کاهش عفونتهای مکرر گوش و بهبود شنوایی کمک کند.
عفونتهای مزمن گوش: در برخی موارد، لیزر میتواند بهعنوان یک درمان مکمل برای عفونتهای مزمن گوش میانی استفاده شود. این روش میتواند، التهاب را کاهش داده و فرآیند بهبودی را تسریع کند.
گوش دردهای ناشی از التهاب و عفونت: لیزر درمانی میتواند به کاهش درد و التهاب ناشی از عفونتهای گوش کمک کند.
تخریب بافتهای غیرطبیعی: لیزر به رفع بافتهای غیرطبیعی در گوش میانی و کمک به درمان مشکلات شنوایی ناشی از این بافتها کمک میکند.
آیا لیزر درمانی دردناک است؟
رایجترین لیزر مورد استفاده برای درمان در گوش و حلق و بینی چیست؟
لیزر میرنگوتومی چیست؟
همچنین نیاز به بیهوشی عمومی نداشته و با بیحسی موضعی، یک ابزار سریع برای درمان AOM و جایگزینی برای استفاده از آنتی بیوتیک بوده و میتواند، شنوایی را برای چند هفته بهبود بخشد، (که با تکرار تا چند ماه افزایش خواهد یافت.)




